Sokrates Cafe
Sokrates Cafe Warszawa Tarabuk, 14 lipca 2009
Dodaj komentarz Pytania:
1. Co to znaczy być idealistą.
2. Co to jest myśl.
3. Dlaczego ludzie śpiewają.
Temat: Co to znaczy być idealistą?
Obecni: Michał, Marcin, Tomek, Marian, Karol, Leszek.
Marcin pytał czy idealista to ktoś, kto wierzy w Idee (Prawdy, Piękna, Dobra), czy też ktoś, kto wierzy np. w miłość od pierwszego wejrzenia po grób, czy też może ktoś patrzący na świat przez różowe okulary.
Marian domagał się odróżnienia idealizmu filozoficznego od popkulturowego i pytał co to znaczy wierzyć w Idee.
Leszek wygłosił tezę, że idealiści to totalitaryści, którzy mordują innych w imię idei i tego poglądu trzymał się niewzruszenie przez całą dyskusję. Stwierdził, że realista to przeciwieństwo idealisty, oraz że Prawda i Dobro są niemożliwe.
Michał zastanawiał się na idealizmem filozoficznym, który zaczyna się od sądu ontologicznego, że idee mają jakiś rodzaj pełniejszego lub uprzywilejowanego istnienia w odróżnieniu od innych bytów.
Marian odróżnił idealizm ontologiczny (pogląd, że idee istnieją bardziej niż rzeczywistość zmysłowa) od idealizmu epistemologicznego (tym, co możemy poznać są idee naszego umysłu, a nie rzeczywistość pozazmysłowa.) Przeciwieństwem tych idealizmów jest odpowiednio realizm ontologiczny i epistemologiczny. Trzecim rodzajem idealizmu jest idealizm moralny. Idealizm moralny jest przeciwieństwem nihilizmu (moralnego). Pomiędzy tymi skrajnościami jest relatywizm moralny.
Tomek zestawiał idealizm z obiektywizmem. Zwrócił uwagę, że istnieje pejoratywne rozumienie idealizmu, jako błądzenia co do tego jak się sprawy mają. Idealistami nazywa się ludzi posiadających wyidealizowane wyobrażenia na temat siebie, innych i świata. Istnieje także rozumienie pozytywne idealisty jako kogoś, kto służy Ideom.
Michał przytoczył inspirowaną Nietzschem definicje nihilizmu. Otóż nihilista to ktoś, kto uważa, że świat taki jaki być powinien nie istnieje, w związku z tym świat jaki istnieje nie powinien istnieć.
Nihilista lub cynik byłby byłym, zawiedzionym i rozczarowany idealistą. Cynizm i nihilizm są przyszłością idealizmu.
Leszek twierdził, że nie istnieją wartości obiektywne, których istnienie zakłada idealizm moralny. Zadeklarował się jako zwolennik relatywizmu moralnego, nie wyjaśniając bliżej co ma na myśli.
Uczestnicy stoczyli się z tematu w dyskusję o koncepcjach etycznych.
Karol zaproponował rozumienie deklaracji „jestem idealista” jako społecznie akceptowanej maski optymizmu. Jeżeli ktoś patrząc z zewnątrz jest optymistą, postrzegając przez różowe okulary perspektywy własne i świata, to może wyjaśniać różnice postrzegania pomiędzy sobą a innymi, tym że jest idealistą a inni sceptykami. Jeśli mówię o sobie że jestem optymistą, to trochę podważam swoją wiarygodność. Gdy mówię o sobie, że jestem idealistą, podkreślam powagę swojego widzenia świata. Powagę i wyższość.
Wywód ten został zakwestionowany, gdyż bycie idealistą ma chyba częściej negatywne konotacji niż bycie optymistą.
Michał zauważył, że możliwy jest idealizm pesymistyczny, a nawet heroiczny, czyli wierność ideałom, pomimo pewności klęski.
Marian zauważył, że idealizm może się wiązać z idealnością, czyli doskonałością. Idealista to ktoś, kto uważa, że doskonałość nasza i świata przynajmniej w jakimś stopniu zależy od nas.
Leszek powrócił do swojej pieśni, że idealizm i absolutyzowanie wartości jest złe. Krytykę wewnętrznej sprzeczności tego poglądu wygłoszoną przez Tomka i Michała, wskazującą, że aby ocenić coś jako złe trzeba przyjąć istnienie dobra, oddalił Marian, zauważając, że społecznie złe skutki wiary w Idee, pozwalają ocenić jaką złą samą wiarę w idee.
Tomek zastanawiał się kim jest idealista moralny. Doszedł do wniosku, że idealista moralny musi być idealistą ontologicznym, to znaczy uznawać, że wartości istnieją naprawdę, a dodatkowo powinien przy wybranych przez siebie wartościach obstawać, pomimo oporu świata. Nie jest idealistą ktoś kto nawet wierzy w idee akceptowane i realizowane przez otoczenie.
Wynika z tego, ze niemożliwa jest grupa idealistów.
Tomek powiedział też, że idealista to ktoś nobilitowany przez idee.
Nie została niestety pokazana w dyskusji ciemna strona nobilitacji przez wartości. Ludzie lubią uważać się za szlachetniejszych od innych, bo posiadają szlachetniejsze od innych ideały. Tym samym subiektywna posiadanie wartości prowadzi do obiektywnej ich utraty.
Marcin na koniec powiedział, że uważa, że świat byłby lepszy gdyby było w nim więcej idealistów. Nie wydaje się jednak, żeby ta teza była dobrze uzasadniona w przeprowadzonej dyskusji.
Dodaj komentarz